همایش ملی پایداری در محیط های انسان ساخت

صفحه اصلی / دومین همایش ملی پایداری در محیط های انسان ساخت

نقش فضای سبز شهری در سلامت روان و کیفیت زندگی شهروندان

نویسندگان :

زهرا مطهری نژاد¹

1- دانشگاه قرآن و حدیث

کلمات کلیدی :

بهزیستی روانی،بازیابی توجه،تعاملات اجتماعی،کیفیت محیطی،سرمایه اجتماعی

چکیده :

شهرنشینی مدرن و افزایش آپارتمان‌نشینی، کاهش ارتباط انسان با طبیعت را به دنبال داشته که این امر منجر به افزایش اختلالات روانی و کاهش کیفیت زندگی شهروندان شده است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیرات فضای سبز بر سلامت روان و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان انجام شده است. پژوهش حاضر با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی اسنادی و با تکیه بر نظریه بازیابی توجه کاپلان به بررسی مکانیسم‌های تأثیرگذاری فضای سبز بر سلامت روان شهروندان پرداخته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که فضای سبز از طریق سه مکانیسم اصلی بر سلامت روان و کیفیت زندگی تأثیر می‌گذارد: مکانیسم‌های فیزیولوژیک شامل کاهش سطح کورتیزول، تنظیم فشار خون و بهبود سیستم ایمنی بدن؛ مکانیسم‌های روانشناختی شامل کاهش استرس، بهبود خلق و خو، افزایش تمرکز ذهنی و کاهش نشخوار فکری؛ و مکانیسم‌های اجتماعی شامل تسهیل تعاملات اجتماعی، تقویت حس تعلق به جامعه و افزایش سرمایه اجتماعی. همچنین یافته‌ها نشان می‌دهد که وجود فضای سبز در محیط زندگی شهری موجب افزایش رضایت از محیط، بهبود روابط همسایگی، افزایش مشارکت اجتماعی، ارتقای فعالیت فیزیکی و در نهایت بهزیستی روانی و سلامت اجتماعی می‌شود. بنابراین توجه به توسعه و حفظ فضاهای سبز شهری به عنوان یک راهکار مؤثر در ارتقای سلامت روان و کیفیت زندگی شهروندان ضروری است.